Giá taxi và cách đánh lừa cảm quan

Cứ mỗi độ xăng lên giá, báo chí lại quan tâm ngay đến cước taxi và các phương tiện vận tải khác. Hai đợt tăng giá xăng gần đây, ít thấy báo nào nhắc đến chuyện này. Có lẽ, trong ba tháng trở lại đây, xăng tăng giá 4 lần rồi, nên báo chí cũng mệt khi mỗi lần lại phải lặp lại câu hỏi: giá cước taxi sẽ điều chỉnh thế nào?
Giá xăng A92 vừa nhảy lên 14.700 đ/l, tăng 500 đ. Khi xăng vừa điều chỉnh lên 14.200 đ/l, tôi có dịp đi taxi. Mới nhìn qua, khá yên tâm là giá cước không thay đổi khi con số 10.000 đ vẫn giữ nguyên. Cảm giác nghi ngại gì đó khiến tôi phải nhìn kỹ. Thay vì đơn vị là 1km, nay được điều chỉnh thành 0,9km. Có nghĩa là cước taxi đã tăng 10%.
Ở đây, người viết không định nói về chuyện giá xăng tăng như thế hợp lý hay không, mà chỉ bàn về cách thức thay đổi giá. Thường thì người ta hay đọc từ trái sang phải. Vì vậy, nếu đọc lướt quá, não bộ sẽ nhận ra vị trí đầu (con số 10.000đ) vẫn giữ nguyên. Liền sau đó, người ta có thói quen lướt qua phần sau. Do vậy, khả năng nhận biết giá taxi đã thay đổi thấp hơn bình thường.
Một điểm cần lưu ý thêm là việc điều chỉnh giá ở mức dưới 20% thường ít gây chú ý với người tiêu dùng. Vì vậy, các marketer khi thực hiện các chương trình giảm giá, thường đề nghị mức giảm tối thiểu là 20% để gây sự chú ý.
Không rõ nhà kinh doanh taxi có kết hợp có chủ đích cả hai cách kể trên để người tiêu dùng "an tâm" đi taxi, nhưng phải công nhận họ đã thành công khi tăng giá mà không tạo nhiều phản ứng, ít ra về mặt truyền thông.
Bên lề: Từ kết quả kinh doanh 6 tháng đầu năm của 1 doanh nghiệp taxi, có thể thấy khủng hoảng ít nhiều có ảnh hưởng đến hành vi tiêu dùng. Doanh số trung bình mỗi ngày trong nửa năm đầu 2009 là 1,2 triệu/xe, giảm 7% so với cùng kỳ năm trước.