Skype, OCI và lệnh cấm

1. Cuối tuần trước, sở Thông tin truyền thôngg đã thực thi án phạt với OCI bằng việc tịch thu tang vật. Không hiểu vì lý do gì, mà thanh tra sở không muốn thực hiện điều này trước sự chứng kiến của báo giới. Địa điểm thực thi là văn phòng của OCI, nơi mà thanh tra sở là khách, chứ không phải là chủ! Ý này được chính một nhân viên thanh tra sở buộc miệng nói ra, khi thấy cấp trên của mình khư khư đòi mời báo giới ra ngoài.
Tang vật tịch thu là máy chủ. Theo lời một nhân viên kỹ thuật của OCI, đã có tranh cãi giữa đôi bên về "tang vật". Theo nội dung xử phạt hành chính do sở bưu chính viễn thông đưa ra, OCI bị phạt 20 triệu đồng và tịch thu tang vật do cung cấp dịch vụ không được phép là dịch vụ điện thoại VoIP từ thiết bị điện thoại tới điện thoại chiều về Việt Nam. Nội dung vi phạm là như vậy, nhưng khi kỹ thuật viên của OCI đòi xóa dữ liệu trong máy chủ, thì thanh tra sở từ chối, vì lý do "nếu xóa đi lấy đâu mà có thể tìm ra hành vi vi phạm". Nghĩa là, theo quyết định xử phạt, OCI có vi phạm, còn thực tế, thanh tra cần "kiểm tra" để tìm bằng chứng vi phạm. Thực ra, nếu có đủ bằng chứng kết luận OCI vi phạm, thì thanh tra sở đâu cần xử phạt, vì theo luật định, hành vi trên phải bị truy tố hình sự.
Có thể nói thêm là, may mà OCI bố trí dữ liệu nằm chung trong ổ cứng máy chủ để sở có thể tịch thu, chứ lưu dữ liệu ở nơi khác, thì sở sẽ nhận được xác, không hồn. Giải pháp bố trí như vậy hoàn toàn có cơ sở, đặc biệt trong trường hợp bảo mật cao. Khi cần, máy chủ chỉ gửi yêu cầu truy xuất và dữ liệu đáp ứng yêu cầu được gửi, hiển thị theo đúng yêu cầu. Người đọc chỉ nhận được thông tin, chứ không trực tiếp truy xuất được vào nguồn dữ liệu.
2. Sau khi Skype cho phép người dùng sử dụng dịch vụ này trên các smartphone (hay PDA), lập tức các hãng cung cấp dịch vụ ra lệnh cấm sử dụng. Nếu phát hiện, họ sẽ từ chối cung cấp dịch vụ viễn thông cho khách hàng. Được biết, dịch vụ skype đã được nâng chất lượng lên rất nhiều.
Việc các hãng viễn thông ra lệnh cấm vì nó ảnh hưởng tới doanh thu của họ. Tuy nhiên, nếu người dùng sử dụng PDA như một thiết bị để truy cập internet, còn lại, họ chỉ việc sử dụng skype cài trên máy xách tay hay máy để bàn thì các hãng viễn thông không thể cấm được. Nói như vậy, để thấy rằng, công nghệ phát triển quá nhanh và một thiết bị có nhiều chức năng, nên phân định rạch ròi thế nào để cấm và xử phạt là điều không dễ.
3. Bất kỳ người quen nào khi biết vụ OCI đều hỏi rằng: sao Việt Nam lại cấm khi thiệt hại nằm về nước khởi sinh cuộc gọi. Câu trả lời mà các quan chức viễn thông sẽ nói liền là: lý do an ninh.
Câu trả lời mà các luật sư viện dẫn là hành xử luật theo lệ. Ông Mai Liêm Trực, lúc còn là thứ trưởng bộ Bưu chính viễn thông, từng tuyên bố về sự thay đổi trong quản lý internet: "Phát triển đến đâu, quản lý đến đó. Thay vì tinh thần quản lý đến đâu, mở tới đó". Nhưng giữa phát biểu và hành động thực tế của cấp quản lý có khoảng cách. Đánh giá nó lớn hay nhỏ, thì tùy vào quan điểm của mỗi người sau khi đọc xong entry này.
Update 1: Hội điện tử TP.HCM vừa có văn bản gửi sở TTTT về chuyện OCI. Theo đó, hội không tìm thấy những căn cứ pháp luật xác đáng và thuyết phục. Thứ nhất, sở căn cứ vào thông tư 05 là đúng, nhưng thông tin trên không thể chi phối dịch vụ khi cuộc gọi được thực hiện từ Mỹ hay 22 nước khác. Thứ hai, căn cứ vi phạm như đăng quảng cáo, thông tin dịch vụ nhưng không dẫn ra được bất kỳ văn bản pháp qui nào nói rằng những việc làm như trên là sở cứ để xác định một công ty cung cấp dịch vụ phone-to-phone.
Cuối công văn, hội "lấy làm tiếc rằng: vụ OCI hiện nay đã vượt quá xa với bản chất vốn có của nó. Chúng tôi cũng hoàn toàn có thể tiên lượng được những hậu quả xấu đã và sẽ xảy ra mà mức độ ảnh hưởng của nó đang phụ thuộc vào những cơ quan và cá nhân có trách nhiệm. Dẫu biết rằng “tồn tại xã hội luôn kiềm hãm những nhân tố mới thúc đẩy sự phát triển của xã hội”; nhưng vẫn muốn kêu gọi những lương tâm lạc loài còn ngự trị trong tồn tại của xã hội hãy thức tỉnh và nhường chỗ cho nhân tố mới xuất hiện thúc đẩy phát triển xã hội Việt Nam chúng ta tiến lên sánh vai cùng bè bạn khắp Năm châu – Bốn biển".
Update 2: nội dung công văn của hội điện tử